Tydlose beskrywing van die liefde

Hierdie  treffende beskrywing van die liefde het ek in ‘n jeugroman  van Frieda de Villiers raakgeloop “Vissers moenie in die water mors nie”.

Hier verduidelik oom Sakkie, ‘n wyse ou man wat aan die buitewyke van ‘n vissersdorpie aan die Weskus van Suid-Afrika in sy kaiatjie woon, aan die verwarde, sestienjarige jong seun, Hendrik, wat verliefdheid is. Hendrik is verlief op die rykste man in die dorp se dogter . . . ..

Oom Sakkie gebruik die beeld van ‘n skoenlapper. . . .. . . . . .

Die foto het ek op facebook raakgeloop en het onmiddellik geweet, hierdie man is my “Oom Sakkie”.

Die karaktervolle portretstudie (Johan Louw, filosoof en distileerder van “Moonshine”) is geneem deur AnnelizeMouton , mede-redakteur van die pragtige tydskrif “Village Life Magazine”

Die Filosoof

Hy weet nie wat hy moet maak met sy gevoel vir Susanna nie. Hy wil daarvan ontslae raak, maar hoe doen hy dit? Dis soos sonlig wat hom brand, maar ook koester. Daarsonder sal sy lewe koud en leeg wees. Hy moet daarom maar die brand verduur tot hy daaraan gewoond raak of tot dit vanself weggaan.

Hy gaan kuier vir die ou man en kom met ‘n ompad. Hy kan tog nie pront-uit sê dat hy verlief is op die dogter van die Ackermans nie.

Die ou man se gesondheid het so verbeter dat hy weer buite sit wanneer die lug warm is. Hulle sit soos voorheen met die stilte tussen hulle en die gebruis van die branders anderkant die duin. Hy skraap sy moed op ‘n hoop.

Oom Sakkie, was Oom ooit verlief?”

Natuurlik! Ek sou mos nie ‘n mens gewees het nie . . . . .”

Wat nou gemaak? Die antwoord is soos ‘n punt agter ‘n sin. Voltooi. Klaar. Hy het gehoop die ou man sou darem iets meer gesê het. Iets wat hom kan help in die wildernes van verliefdheid waarin hy verdwaal is. Soos so dikwels in die verlede gebeur het, raai die ou man wat binne-in hom omgaan.

Die verliefdheid is wonderlik wanneer dit jou tref, Hendrik. Dis wat jy daarvan maak, wat tel.”

Hoe bedoel Oom?”

Sien jy daardie skoenlapper daar?” Hy beduie na ‘n skoenlapper wat op ‘n blommetjie sit en bewe.

Ja, Oom.”

Loop vang hom.”

Ek het mos nie ‘n kans nie, oom Sakkie.”

As jy regtig wil, kan jy.”

As ek ‘n net gehad het, ja, Oom.”

Presies. Jy kan hom vang. Die kwessie is net wat maak jy dan met hom?”

Ek kan hom in ‘n fles sit,” dink hy hardop.

En sorg vir hom, ne? Die oomblik dat jy hom vang, is daardie skoenlapper jou verantwoordelikheid. Dag in en dag uit is jy verantwoordelik vir sy geluk en sy lewe. Sien jy daarvoor kans?”

Ek dink ek sal liewer wil hê dat hy in die natuur bly, Oom.”

Net so. Op ‘n afstand is hy mooi. Bly hy mooi. Kyk na hom. Verlang na hom. Raak aan hom as jy kan. Raak liggies aan hom. So is dit met ‘n verliefdheid, Hendrik. En dan eendag, wanneer die tyd reg is, is daar miskien ‘n ander skoenlapper wat net so mooi is. Of dieselfde skoenlapper is nog daar. Dan kan jy haar vang en in jou huis bring en jy en jou mooi skoenlapper kan die soet sap van die liefde geniet.”

Advertisements

Amakeia

Amakeia (AG Visser)

In die skadu van die berge,
bos-beskut aan alle kant,
staan alleen die hartbeeshuisie
op die grens van Kafferland.

Saggies neurie Amakeia
op die wal van Kei-rivier,
tot hy slaap, die tere wiggie
van die blanke pionier:

“Stil maar, stil maar, stil Babani;
kyk hoe blink die awendster.
Niemand sal vir kindjie slaan nie –
stil maar, al is Mammie ver.”

Amakeia had belowe
toe haar nonna sterwend was,
om die hulpelose kindjie
tot hy groot was, op te pas.

Liefd’ryk sorg sy vir die wit kind,
tot vir hom die lewenslig
straal uit aia Amakeia’s
vrind’lik-troue swart gesig.

Onheilspellend sien sy tekens,
oorlog kom daar in die land:
Snel die inval, huis en hawe
uitgemoor en afgebrand.

Selfvergetend, doodveragtend,
met die wit kind op haar rug,
na die Amatola-berge
het sy ylings heen gevlug.

“Stil maar, stil maar, pikanienie;
oor die bergtop rys die maan.
Niemand sal vir ons hier sien nie;
môre sal ons huis toe gaan.”

Ag, dat oë van verspieders
ook haar skuilplaas moes ontdek!
“Spaar hom, hy’s so klein nog,” smeek sy
met die hande uitgestrek.

Woedend tier die wilde bende:
“Sterf of gee die wit kind hier!”
“Oor my lewelose liggaam …”
antwoord Amakeia fier.

“My belofte aan my nonna –
beste wat daar ooit nog was –
waar hy gaan, moet Amakeia
saamgaan om hom op te pas.”

“Is jul lewend nie te skei nie,
bly dan in die dood vereen –
kort proses met haar, Maxosas,
laat die blink asgaaie reën!”

In die Amatola-klowe
sing nog net die winterwind
deur die riete in die maanskyn:
“Tula – Tula – stil, my kind!”

A G Visser

Ystervarkie – wiegelied

Daar is die mooiste Afrikaanse wiegeliedjies . . . . .die meeste is bekende wiegeliedjies.

Maar hierdie onbekende en besonderse wiegeliedjie het ek heel toevallig op die web raakgeloop toe ek na gedigte em rympies deur Philip de Vos gesoek het. Ek hou baie van sy versies, rympies, gediggies en sommer alles wat hy skryf. Philip de Vos is een van my gunsteling Afrikaanse digters.

Hierdie “Ystervarkie-wiegelied” is sy rymvertaling van een van die geliefde Hollandse digteres, Annie M. G. Schmidt, se versies “Stekelvarkentjes-wiegelied.”

"Stekelvarkie"

YSTERVARKIE-WIEGELIED

So ja, so ja Prikkeltjie. Daar buite skyn die maan.

Jy is ‘n ystervarkentjie, dit moet jy goed verstaan.

Jy is ‘n ystervarkentjie, dit weet jy tog ten volle.

Die leeu spog met ‘n maanhaar, en luiperd spog met kolle

en onse tante eekhoring het ‘n rooibruin wolhaar stert,

maar jy het net jou pennetjies, en dié is veel meer werd.

Slaap, my kleine Prikkeltjie, dan word jy groot en dik

soos Pappa en soos Mamma (en dít bring net geluk)

Die olifantjie het ‘n slurp, en beer spog met sy kloue,

en papegaai het vere: daar’s groenes en ‘n bloue,

en onse oom kameelperd het ‘n baie lang lang nek,

maar jy het net jou pennetjies, en dit is ook nie gek.

So ja, so ja Prikkeltjie, dit is al vreeslik laat.

Jy is die mooiste varkentjie waar mense oor kan praat.

Die ysbeer dra ‘n wolhaarpels vir warm-hou van binne,

en koeie spog met horings, en visse spog met vinne,

en onse neef, die otter het ‘n warm donker jas,

maar jy het net maar pennetjies en dié kom goed te pas.

So ja, so ja Prikkeltjie, daar buite skyn die maan,

Jy is ‘n ystervarkentjie, dit moet jy goed verstaan.

Philip de Vos